Xoắn khuẩn giang mai ( Treponema Pallidum) là gì

September 5, 2019
Giang Mai

Tác nhân gây ra bệnh giang mai là một loại xoắn khuẩn. Xoắn khuẩn giang mai Treponema Pallidum có rất nhiều đặc điểm sinh học khác nhau. Người mắc giang mai thông qua việc tìm hiểu xoắn khuẩn sẽ có thể hiểu rõ hơn về bệnh và có phương pháp điều trị hiệu quả. 

Xoắn khuẩn giang mai và thông tin cơ bản

Xoắn khuẩn giang mai được tìm thấy từ năm 1905 với tên khoa học là Treponema Pallidum. Loại xoắn khuẩn này được tìm thấy từ việc nghiên cứu vết loét giang mai. Sau đó thì các nhà khoa học đã tìm ra phản ứng kết hợp bổ thể phục vụ việc chẩn đoán xoắn khuẩn trong huyết thanh. Và tới hơn 40 năm sau thì mới tìm ra phản ứng bất động kháng thể giang mai. 

Hình dạng xoắn khuẩn giang mai

Soi xoắn khuẩn trên kính hiển vi cho thấy hình dáng loại vi khuẩn này là dạng xoắn lò xo, thường khoảng từ 8 - 11 vòng xoắn đều đặn. Xoắn khuẩn giang mai có thể di chuyển được. Xoắn khuẩn giang mai phải được quan sát bằng kính hiển vi trường tối mới nhìn rõ được. 

Vi khuẩn Treponema Pallidum không có vỏ, không có bào tử, có khi chúng tạo thành kết cấu hình hạt. Thường thấy chúng kết hợp thành 3 sợi xoắn ngược chiều quanh tế bào. Vì xoắn khuẩn giang mai có kết cấu dài thành sợi nên chúng tiến hành sinh sản theo cách đứt đôi từ chiều ngang. 

Xoắn khuẩn Treponema Pallidum sẽ sinh trưởng ngày càng dài ra. Khi đạt đủ kích thước trưởng thành chúng có thể gập lại và đứt đôi theo hình chữ V. Xoắn khuẩn giang mai Treponema Pallidum khó bắt màu, chúng thuộc nhóm vi khuẩn gram âm. 

Môi trường sinh sống của xoắn khuẩn giang mai

Sở dĩ không thể soi kính hiển vi tìm kiếm sự tồn tại của xoắn khuẩn là bởi chúng rất khó nuôi cây. Treponema Pallidum là vi khuẩn kỵ khí cực khó nuôi. Vẫn chưa có phương pháp nuôi cấy xoắn khuẩn giang mai trong môi trường nhân tạo. Vì thế chúng được giữ chủng bằng cách đưa vào động vật. Có môi trường sống của xoắn khuẩn giúp giữ chúng tồn tại khoảng từ 48 - 72 giờ. 

Khi ra khỏi cơ thể động vật thì sức đề kháng của xoắn khuẩn giang mai rất yếu. Các yếu tố lý hóa sẽ gây tác động mạnh mẽ đến chúng. Sự thay đổi pH sẽ góp phần tiêu diệt xoắn khuẩn. Vì thế các loại dung dịch rửa vệ sinh thông thường có thể diệt xoắn khuẩn Treponema Pallidum. 

Khi nhiệt độ cao và khô lên khoảng 42 độ C chúng có thể tồn tại được 30 phút nếu không gặp các yếu tố khác. Càng lạnh thì xoắn khuẩn càng sinh sống được lâu. Ở -78 độ C xoắn khuẩn giang mai có thể chịu được nhiều năm và sau đó chúng vẫn có thể gây bệnh được bình thường. 

Ở trong môi trường giàu dinh dưỡng và với nhiệt độ thích hợp như cơ thể người thì xoắn khuẩn có thể sinh sản mạnh nhất. Chỉ khoảng 30 giờ là chúng nhân đôi một lần. Xoắn khuẩn giang mai Treponema Pallidum có 4 loại kháng nguyên khác nhau. 

Khả năng gây bệnh của xoắn khuẩn giang mai

Xoắn khuẩn giang mai Treponema Pallidum thực tế chỉ gây bệnh được ở động vật. Tuy nhiên ảnh hưởng thì rất nhỏ và động vật khác chỉ bị gây bệnh do tiến hành thực nghiệm. Xoắn khuẩn giang mai chỉ lây bệnh từ người sang người. Người cũng là nguồn trữ mầm bệnh duy nhất. 

Treponema Pallidum sẽ lây lan theo nhiều con đường khác nhau. Tuy nhiên phổ biến nhất thì xoắn khuẩn giang mai sẽ lây thông qua con đường quan hệ tình dục. Các con đường lây lan khác như qua tiếp xúc thì ít gặp hơn. Tuy nhiên, xoắn khuẩn giang mai tồn tại trong dịch và máu của người bệnh. Vì thế nên cần hết sức cẩn thận để đảm bảo tránh tiếp xúc quá thân mật với người bệnh. 

Xoắn khuẩn giang mai ra môi trường bên ngoài thường dễ chết trong từ 2 - 4 giờ. Vì thế mà khả năng lây bệnh giang mai gián tiếp không cao. Tuy nhiên nếu tiến hành phòng tránh thì vẫn nên cẩn thận với việc tiếp xúc gián tiếp qua  các vật trung gian truyền bệnh. 

Phụ nữ bị mắc bệnh giang mai thì vào tháng thứ 5 sẽ có thể lây lan bệnh cho thai nhi. Điều này gây ra tình trạng thai lưu, sảy thai, sinh non nhưng thai chết sau khi ra đời hoặc dị tật. Những trường hợp may mắn thai nhi không bị lây bệnh trong bụng mẹ mà lây khi sinh thì ít nguy cơ biến chứng hơn. Tổn thương giang mai sẽ xuất hiện sau đó và bệnh được gọi là giang mai bẩm sinh. 

Chẩn đoán nhiễm xoắn khuẩn giang mai

Bệnh giang mai sau khi mắc thì bắt buộc phải đi điều trị. Nếu không chữa thì xoắn khuẩn giang mai không thể bị đào thải bởi tự cơ thể được. Vì triệu chứng khi mắc giang mai có nhiều thời kỳ không biểu hiện bệnh nên cần được chẩn đoán nhờ vào kỹ thuật y tế. 

Chẩn đoán phát hiện xoắn khuẩn giang mai trực tiếp

Ở những thời kỳ ban đầu của bệnh giang mai có triệu chứng trên da, có thể lấy mẫu vết loét hoặc dịch ở hạch lân cận… Nhân viên y tế tiến hành làm tiêu bản giọt ép sau đó quan sát trên kính hiển vi trường tối. Nhờ đó người bệnh sẽ có thể được phát hiện có trực tiếp nhiễm xoắn khuẩn giang mai không. 

Chẩn đoán sự tồn tại xoắn khuẩn giang mai qua huyết thanh

Ít nhất phải từ ngày thứ 10 trở đi tính từ ngày phơi nhiễm với xoắn khuẩn giang mai. Bác sĩ thường tách huyết thanh xong đó thử các phản ứng. Phổ biến nhất là phản ứng RPR và TPHA kết hợp. Hai phản ứng này cho kết quả có giá trị chẩn đoán bệnh khá tốt. 

Phản ứng ngưng kết gián tiếp VDRL hoặc RPR là hai phương pháp xét nghiệm giang mai không đặc hiệu. Kháng nguyên trong phản ứng này được xử lý để tăng độ nhạy. Sau phản ứng thì có thể định tính và định lượng xoắn khuẩn giang mai. 

Phản ứng ngưng kết hồng cầu gián tiếp TPHA là sử dụng các kháng nguyên gắn sẵn đã qua điều chế lên bề mặt hồng cầu. Người bị nhiễm xoắn khuẩn giang mai sẽ cho kết quả ngưng kết màu đỏ của hồng cầu trong mẫu thử. Phương pháp này có độ chính xác khá cao. 

Phản ứng thử FTA - ABS thường được áp dụng đến khi làm các phản ứng trên cho kết quả không chuẩn xác. Kháng nguyên là xoắn khuẩn giang mai đã chết. Vì thế phương pháp này có tính chính xác cao. Chủ yếu dùng để chẩn đoán phân biệt giang mai với các nhiễm khuẩn khác. 

Phản ứng bất động xoắn khuẩn giang mai T.P.I là phản ứng đặc hiệu có độ chính xác cao nhất. Thường thì phải mất từ 40 - 45 ngày sau khi bắt đầu có biểu hiện giang mai. T.P.I là phản ứng phải áp dụng trước khi dùng penicilin cho người giang mai để tránh tình trạng mẫn cảm muộn. 

Xét nghiệm xoắn khuẩn giang mai thì tới đâu?

Nếu người bệnh quan tâm tới việc chẩn đoán và điều trị giang mai thì các bác sĩ chuyên khoa khuyên nên tới phòng khám Thành Đô - Bắc Ninh. Nơi đây là địa chỉ y tế uy tín chuyên về bệnh giang mai và điều trị bệnh cực hiệu quả. Có rất nhiều bệnh nhân đã tới nơi đây và được chữa khỏi bệnh nhanh chóng. 

Để xét nghiệm giang mai cho chuẩn xác thì máy móc kỹ thuật rất quan trọng. Vì thế nên phòng khám Thành Đô - Bắc Ninh đã đầu tư đầy đủ cơ sở vật chất, trang thiết bị, dụng cụ y tế. Hơn nữa phòng khám nhập khẩu trực tiếp máy móc kỹ thuật từ các nước phát triển. Nhờ đó người bệnh có thể yên tâm sẽ được phục vụ an toàn, chu đáo nhất. 

Phương pháp điều trị giang mai ở phòng khám Thành Đô - Bắc Ninh áp dụng cả những kỹ thuật truyền thống cho tới hiệu quả nhất hiện nay là liệu pháp miễn dịch tổng hợp. Người mắc giang mai nếu tiến hành thăm khám thì có đội ngũ bác sĩ 20 năm kinh nghiệm điều trị. Đảm bảo người bệnh sẽ được khám và điều trị bệnh một cách an toàn hiệu quả nhất hiện nay. 

Dịch vụ y tế của phòng khám Thành Đô - Bắc Ninh cũng rất hiệu quả uy tín. Người bệnh có thể yên tâm vì phòng khám Thành Đô - Bắc Ninh sẽ phục vụ chu đáo từ khâu đặt lịch, hẹn khám cho tới sau điều trị. Bệnh nhân bị giang mai hãy tới ngay nơi đây. Các bác sĩ sẽ tư vấn đầy đủ chu đáo để bệnh nhân hiểu rõ về xoắn khuẩn giang mai và phòng tránh và điều trị tốt nhất.


Thanh Hằng

Bác sĩ Thanh Hằng tốt nghiệp đại học y nổi tiếng ở Việt Nam.

Với kinh nghiệm trên 10 năm khám và điều trị các bệnh giang mai. Hiện nay bác sĩ đang là cộng tác viên của blog: bacsigiangmai.webflow.io.

Với kinh nghiệm của mình bác sĩ hi vọng với những chia sẻ về bệnh giang mai sẽ giúp bệnh nhân hiểu rõ hơn về bệnh giang mai để biết cách phòng tránh cũng như điều trị kịp thời.

Bài Viết Liên Quan